به یاد داشته باشید، مصرف به اندازه ادویه علاوه بر خوش‌عطر و طعم کردن خوراک، فواید زیادی برای بدن دارد که تسهیل در هضم غذا، تنظیم قندخون و... از آن دسته‌اند.

پس به بررسی آن می پردازیم...

 

ادویه

 

جوز هندی؛ غریبه معطر

جوز هندی هسته میوه‌ای هلو مانند است که در اندونزی عمل می‌آید. بیشترین عطر و خاصیت آن در پوسته این هسته است، اما معمولا کل هسته در آشپزی به کار می‌رود.
جوزهندی از آن دست ادویه هایی است که علاوه‌بر عطر، طعم نیز دارد. معمولا در تهیه دسرها یا دستورها غذایی ویژه‌ای که از هند یا کشورهای عربی به آشپزی ایرانی راه پیدا کرده استفاده می‌شود.

نمره منفی: مصرف بیش از اندازه آن به دلیل دارا بودن ترکیبات آلکالوئیدی باعث تاثیر مستقیم روی سلول‌های مغز و ایجاد حالات توهم‌زاست. مصرف مداوم آن زیان‌آور و استفاده از ۴ گرم آن در یک نوبت باعث مسمومیت شدید می‌‌شود، پس در مصرف آن زیاده‌روی نکنید و هنگام مصرف آن را رنده کنید تا عطر آن تبخیر نشود.

طریقه استفاده: پودر آن در تهیه ادویه‌ ترکیبی یا به تنهایی در غذاهایی مانند لوبیاپلو یا خورش قیمه جای استفاده دارد.

تخم گشنیز؛ ادویه مرموز

تخم گشنیز که در تهیه ادویه ترکیبی استفاده فراوان دارد‌، عطر خوش‌ و منحصربه‌فردی دارد. تخم گشنیز به صورت درسته یکی از معطرکننده‌های ترشی است.

ویژگی های پزشکی: پودر آن به شدت میکروب‌کش است و در زمان ابتلا به بیماری‌های گوارشی مانند اسهال‌خونی، وبا و تیفویید که هنوز در فصول گرم بخش‌هایی از کشورمان را درگیر می‌کند، بسیار مفید است. راه مصرف ویژه‌ای ندارد، تنها مقداری از آن را در غذا بریزید و بس. در گذشته‌های نه چندان دور برای خوشبوکردن دهان و تسکین درد دندان نیز مورد مصرف داشته است.

نمره مثبت: تخم گشنیز دارای مقادیر قابل توجهی کلسیم و ویتامین‌های A و C است که باعث تقویت بدن می‌شود.

نمره منفی: باید توجه داشت که مصرف بیش از حد آن باعث بی‌حسی و گیجی شدید می‌شود که باید از آن برحذر بود.

طریقه استفاده: بوی آن خوش اما فرار است، بنابراین در هرنوبت تنها مقدار مورد نیاز را آسیاب کنید تا عطر آن در غذا مشخص باشد.

هل؛ ادویه مهربانی


در ایران معمولا در تهیه شیرینی‌جات یا برای عطردادن به چای به‌کار برده می‌شود، اما در آشپزی هندی و عربی موارد استفاده فراوان دارد.

ویژگی های پزشکی:این ادویه پر خاصیت تقویت‌کننده قلب و سیستم گوارش است. به هضم غذا کمک می‌کند و مانند بعضی دیگر از انواع ادویه، ضدمسمومیت است.

نمره مثبت: یکی از موارد معدود استفاده از هل در غذا، برای عطردادن به خورش‌های نذری است. اگر آن را به تنهایی یا به‌عنوان یکی از عناصر ادویه ترکیبی به‌کار برید، حتما مشتری دائمی آن خواهید شد. هل در ۳ نوع سبز، سفید و سیاه وجود دارد که خواص یکسانی دارند. هل را با چای دم کرده و با عسل بخورید تا سرماخوردگی درمان شده و تب پایین آورده شود. اگر زیاد ترش می‌کنید، هل را در برنامه غذایی بگنجانید.

نمره منفی: مانند سایر ادویه ها مصرف بیش از حد آن مضر است و باعث ناراحتی روده‌ها می‌شود. خواص هل بسیار شبیه شربت اکسپکتورانت است، پس اگر اهل درمان گیاهی هستید، هل را همیشه در ذهن داشته باشید.

طریقه استفاده: هل علاوه بر خواص ذکرشده، باعث آرامش و رفع اضطراب نیز می‌شود. درماه مبارک رمضان، استفاده از هل در انواع خوراک باعث آرامش بدن و سیستم گوارش می‌شود.

خردل؛ خشم اژدها

درباره خردل: با اینکه در خانواده ادویه طبقه‌بندی می‌شود اما موارد مصرف دیگری نیز دارد. غیرانسانی‌ترین مصرف خردل در ساخت بمب‌های شیمیایی است که با استفاده از آن سیستم عصبی مورد هدف قرار گرفته و تخریب می‌شود.

ادویه نگاری: خردل به صورت دانه‌های سیاه یا پودری زردرنگ عرضه می‌شود. ساده‌ترین طریقه مصرف آن سس خردل است که با سرکه، نشاسته، نمک و شکر به‌دست می‌آید و درکنار انواع ساندویچ،قرار داده و از تندی منحصربه‌فرد آن لذت می‌برند.

ویژگی‌ های پزشکی: در درمان عفونت‌های مجرای تنفسی و گرفتگی بینی بسیار مفید است. یکی از ویژگی‌های بی‌نظیر خردل، دارا بودن عنصر سلنیوم است که در درمان آسم، روماتیسم و حتی سرطان کاربرد دارد و از این جهت هیچ ادویه‌ای با خردل قابل قیاس نیست.

نمره مثبت: خردل، ملین است و باعث بازشدن اشتها می‌‌شود، بنابراین درکنار غذاهای سنگین، به‌خصوص ساندویچ‌ها مفید است.

نمره منفی: خردل در اثر ترکیب با آب، گاز تند و خطرناکی آزاد می‌کند، بنابراین اگر می‌خواهید از خردل به تنهایی استفاده کنید، پودر آن را در یک ظرف سرباز خیسانده و طی دو روز، چندبار آب آن را عوض کنید تا تلخی و گاز نامطبوع آن گرفته شود. درطول این مدت، خردل خیسانده را بو نکنید.

طریقه استفاده: در تهیه انواع ادویه ترکیبی کاربرد داشته و علاوه بر خواص ویژه‌اش باعث خوشمزه‌تر شدن غذا می‌شود.

زیره؛ مهجور و فراموش شده

درباره زیره: در گذشته‌های نه چندان دور خاطرخواه فراوان داشت و بسیار استفاده می‌شد اما مدتی است که ارج و قرب سابق را ندارد.

ویژگی های پزشکی: زیره سبز و سیاه مقادیر شگفت‌انگیزی پتاسیم، فسفر، منیزیم، کلسیم و سدیم درخود دارد. علاوه‌براین، حاوی آهن، روی، سرب، ویتامین A، ۶B، C و E است. از عجایب این ادویه کالری‌دار بودن آن است، به طوری که ۱۰۰گرم زیره، ۳۷۰ کیلوکالری انرژی دارد. زیره با دارا بودن مواد یادشده دشمن شماره یک انواع سرطان گوارشی و کبد است و در درمان انواع بیماری گوارشی نیز به‌کار می‌آید.

نمره مثبت: زیره در دو نوع سیاه وسبز وجود دارد که خواص یکسان اما مورد مصرف متفاوتی دارند. زیره سبز به دلیل عطر ملایم و گرمش، مستقیما در غذا استفاده می‌شود،‌ اما زیره سیاه معمولا در پلو کاربرد دارد. زیره سبز، به صورت پودر در تهیه انواع سس گوشت کاربرد دارد، چون علاوه بر عطر خوش، خاصیت باکتری‌زدایی دارد و یک قارچ‌کش قوی است.

طریقه استفاده: زیره سبز در آشپزی هندی و مکزیکی فراوان به‌کار می‌رود. به خاطر داشته باشید هرجا نام زیره به تنهایی آمد، منظور زیره سبز است، نه سیاه.

زنجبیل؛ داروخانه معطر

درباره زنجبیل: زنجبیل از گروه ادویه‌ خوشبو و گل سرسبد آشپزی هندی و چینی است. در زبان انگلیسی و بعضی از زبان‌هایی که ریشه لاتین دارند، جینجر Ginjer نامیده می‌شود و در آشپزی، قنادی و نانوایی کاربرد فراوان دارد.

ویژگی های پزشکی: این ادویه دارای ماده‌ای به نام جینجرول است که وظیفه ایجاد طعم و عطر را در این گیاه دارد و جالب آنکه این ماده از رشد‌ سلول‌های سرطانی به خصوص در سرطان روده بزرگ جلوگیری کرده و در تهیه داروهای مرتبط به‌کار می‌رود. زنجبیل ضدتهوع، ضد لخته‌شدن خون، ضد نفخ بسیار قوی و پایین‌آورنده کلسترول خون است.

نمره مثبت: اگر این گیاه را که در حقیقت ریشه است به صورت تازه در دسترس دارید، حتما از آن استفاده کنید و پودر آن را برای تهیه ادویه‌ ترکیبی به‌کار ببرید. این ادویه جادویی باعث تحریک غدد فوق کلیوی و ترشح کورتیزول می‌‌شود که برای معالجه روماتیسم بسیار مفید است.

طریقه استفاده:تقریبا ادویه ترکیبی ای نیست که زنجبیل در آن استفاده نشود. معمولا گیاهان و ادویه‌‌‌ هایی که در آشپزی چینی به‌کار می‌رود خواص دارویی فراوانی دارد که زنجبیل هم از این قاعده مستثنا نیست.

به محض اینکه اولین علائم سرماخوردگی را مشاهده کردید یک تکه‌ی حدود 1 سانتی‌متری از رزوم زنجبیل را بسابید. در یک فنجان ریخته و آن‌را با آب جوش پر کنید. اجازه دهید به مدت 5 دقیقه دم بکشد و سپس میل کنید.

اگر دوست داشته باشید می‌توانید آب لیموترش و مقداری عسل نیز به آن اضافه کنید.

 

دارچین

دارچین یکی از قدیمی‌ترین ادویه‎های موجود است. 2500 سال پیش مصری‌ها از این ادویه برای مومیایی کردن مرده‌هایشان استفاده می‌کردند. دارچین خواص فوق‌العاده‌ای دارد.

در طب سنتی، این ادویه به عنوان شربت خلط آور گرم در نظر گرفته می‌شد، برای همین از آن برای بهبود حالت احتقان، التهاب ریه‌ها و همچنین برای درمان آب ریزش بینی استفاده می‌شده است.

اگر می‌خواهید خواص دارچین چند برابر شود یک عدد چوب دارچین را به جوشانده‌ی زنجبیل اضافه کرده و میل کنید. می‌توانید از پودر دارچین در تهیه‌ی غذاهایتان استفاده کنید. روی کیک‌ها و شیرینی‌جات دارچین بپاشید و به هر بهانه‌ای از خواص آن استفاده کنید. البته به این بهانه در مصرف شیرینی‌جات زیاده‌روی نکنید.

 

چوب میخک

چوب میخک ریشه‌ی اندونزیایی دارد. در زمان‌های قدیم چینی‌ها برای خوشبو شدن دهانشان از آن استفاده می‌کردند. چوب میخک حاوی میزان قابل توجهی آنتی اکسیدان می‌باشد. از چوب میخک می‌توان برای تسکین دندان درد و رفع نفخ معده استفاده کرد.

اگر معده‌تان نسبت به میوه حساس است و نمی‌توانید به راحتی میوه بخورید کمپوت میوه درست کنید. برای این که کمپوت‌تان هم خوشمزه باشد و هم هضم میوه ها راحت‌تر باشد یک نوک انگشت از این ادویه به آن اضافه کنید.

پاپریکامردان کریستف کلمب پاپریکا را در مکزیک کشف کردند و پای این گیاه به اسپانیا رسید.

اسپانیایی‌ها نیز آن‌را آسیاب کرده و به پای ثابت آشپزی اسپانیایی تبدیلش کردند.

پاپریکا طعم‌های مختلفی از ملایم تا تند دارد. این ادویه سرشار از آنتی اکسیدان ها به ویژه بتاکاروتن، کاپسانتین، کرستین و لوتئولین می‌باشد. می‌توانید یک قاشق چای‌خوری پاپریکا، یک چهارم قاشق چای‌خوری فلفل سیاه آسیاب شده و 2 قاشق چای‌خوری گلپر خشک را با هم مخلوط کرده و برای خوش طعم کردن ماهی یا گوشت‌های کبابی‌تان استفاده کنید.

 

زردچوبه

در کشور هند آمار مبتلایان به سرطان روده از همه‌ی کشورهای دیگر پایین‌تر است به خاطر این که هندی‌ها از مشتریان دائم زرد چوبه‌اند. در سال‌های گذشته محققان علاقه‌ی زیادی به یکی از آنتی‌اکسیدان‌های موجود در زردچوبه به نام curcumine نشان داده و پژوهش‌های زیادی را در خصوص آن انجام دادند. نتایج این پژوهش‌ها نشان می‌دهد که این آنتی اکسیدان خاصیت ضدالتهابی دارد، ضد باکتری، ضد ویروس و ضد سرطان است.

در طب سنتی هند از زردچوبه استفاده های دارویی زیادی می‌شود. در تایلند و چین نیز برای درمان بسیاری از مشکلات سلامتی از این ادویه‌ی استفاده می‌کنند. توصیه می‌کنیم برای بهره گرفتن از خواص آنتی‌اکسیدانی قوی زردچوبه حتماً از آن استفاده کنید.

 

فلفل چیلی و فلفل کاین

در سال‌های 1800 میلادی مردم برای گرم کردن بدنشان و برای بهبود بیماری‌هایشان به میزان زیادی از این فلفل‌ها استفاده می‌کردند.

اما در روزگار ما مردم خیلی نمی‌توانند طعم بسیار تند این فلفل‌ها را تحمل کنند برای همین از این ادویه‎های تند به میزان معقول‌تری استفاده می‌کنند. میزان کم این ادویه‎های تند باعث بهبود جریان خون شده و مخاط، سینوس‌ها و مجاری تنفسی را تمیز می‌کند.

طعم تندفلفل چینی و فلفل‌های دیگر مدیون وجود ماده‌ای به نام کاپسایسین است. این ماده فواید زیادی روی سلامت ما دارد. به ویژه این که خواص ضد سرطانی آن به اثبات رسیده است.

می‌توانید در سوپ یا روی نیمرو و غذاهای دیگر فلفل کاین بریزید. البته حواستان باشد که در استفاده از این فلفل‌های تند زیاده‌روی نکنید. هر ماده‌ی غذایی اگر به میزان معقولی مصرف شود مفید است.

رازیانه

در رم باستان، مردم جشن‌ها و مهمانی‌هایشان را با خوردن کیک‌هایی به پایان می‌رساندند که با رازیانه معطر شده بود به خاطر این که رازیانه به هضم غذا کمک کرده و دهان را خوشبو می‌کند. متخصصان معتقدند که رازیانه خواصی دارد که می‌تواند نفخ و قولنج را از بین ببرد.

رازیانه معطر، هضم کننده‌ی غذا، ضدتهوع، بادشکن و برطرف کننده‌ی نفخ است. در صورت سرماخوردگی و سرفه نیز می‌توان از آن به عنوان خلط آور استفاده کرد.

سوپ‌ها و حبوباتتان را با رازیانه معطر کنید. می‌توانید دم کرده‌ی آن‌را نیز تهیه کنید. قبل از شام و یا زمانی که دچار نفخ شدید یک فنجان از این دم کرده میل کنید.



آخرين مطالب

 
براي مشاهده آلبوم کارآموزان آشپز آموزشگاه مهنا کليک کنيد ...

براي مشاهده آلبوم کارآموزان شيريني پز آموزشگاه مهنا کليک کنيد ...

براي مشاهده آلبوم کارآموزان شيريني پز آموزشگاه مهنا کليک کنيد ...

براي مشاهده آلبوم کارآموزان آشپز آموزشگاه مهنا کليک کنيد ...

براي مشاهده آلبوم کارآموزان شيريني پز آموزشگاه مهنا کليک کنيد ...

براي مشاهده آلبوم آموزشگاه مهنا کليک کنيد ...


موضوعات

نويسندگان
























آمار بازيد




درباره ما